Odwodnienie – czy to jest niebezpieczne?

Zdecydowana większość z nas (czytających ten artykuł) ma zapewne stały, nieograniczony dostęp do wody pitnej. Jeśli doświadczyliśmy kiedykolwiek fatalnych skutków odwodnienia, to zapewne z powodu biegunki czy wymiotów, ale szybko uzupełniliśmy płyny, bo mieliśmy taką możliwość.

Swobodny dostęp do wody wydaje się nam zatem czymś zupełnie naturalnym… Ale czy zastanawialiśmy się kiedyś, co by było, gdybyśmy nagle stracili możliwość sięgnięcia po szklankę wody czy innego napoju zdatnego do picia?
Poruszymy teraz niezwykle ważną kwestię, jaką jest odwodnienie organizmu. Opowiemy, jakie są objawy odwodnienia i jego skutki. Podpowiemy także, jak nawodnić organizm, aby wystrzec się niebezpiecznych dla zdrowia następstw odwodnienia.

Rola wody w organizmie

Rola wody jest nieoceniona. Wystarczy nadmienić, że woda w organizmie stanowi przeciętnie 60-70 proc. masy cała dorosłego człowieka (w przypadku dzieci jeszcze więcej – 75 proc.), aby już w tym miejscu uświadomić sobie, że bez niej życie jest zwyczajnie niemożliwe.

To woda stanowi aż 95 proc. osocza krwi, 60 do 70 proc. limfy. Jest ona w naszym organizmie dosłownie wszędzie – w mózgu, kościach, zębach, mięśniach i tak można by jeszcze długo wymieniać. Jednym zdaniem, woda warunkuje prawidłowe funkcjonowanie organizmu.

Odwodnienie organizmu

Odwodnienie organizmu jest stanem, w którym poziom wody jest niższy od prawidłowego, tj. wspomnianych około 70 proc. w przypadku osób dorosłych. Przyczyn odwodnienia może być bardzo wiele. Od razu należy zaznaczyć, że odwodnienie w skrajnych przypadkach może prowadzić do śmierci. Wedle różnych badań, każdego dnia na świecie umiera wiele tysięcy ludzi (głównie dzieci) z powodu odwodnienia, braku dostępu do wody pitnej i z powodu powstałych przez to chorób.

Skutki odwodnienia uzależnione są między innymi od tego, o ile mniejszy jest poziom wody w stosunku do prawidłowego, jak długo trwa, od wieku (odwodnienie jest najbardziej niebezpieczne dla małych dzieci i osób starszych), od warunków, w jakich przebywa osoba odwodniona.

Jakie są przyczyny odwodnienia?

Odwodnienie zagraża tak na dobrą sprawę każdemu, kto boryka się z wymiotami i biegunką – zwłaszcza jeśli są to długotrwałe epizody. Dlatego też tak ważne jest nawadnianie organizmu. W przypadku zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej sama woda może nie wystarczyć. Wówczas warto sięgnąć po odpowiednio skomponowane preparaty nawadniające, wśród których wyróżnia się Hydrolit firmy Olimp Laboratories.

Proszek rozpuszcza się w wodzie, po czym przyjmuje małymi porcjami. 50 do 100 ml płynu na kg m.c. należy przyjąć w przeciągu 4 godzin, a także kolejne 5-10 ml na kg m.c. po każdych wymiotach i stolcu biegunkowym. Preparat zawiera ważne dla przywrócenia i zachowania prawidłowej gospodarki wodno-elektrolitowej składniki takie jak między innymi glukoza, chlorek sodu, chlorek potasu czy cytrynian sodu.

Odwodnienie może wystąpić między innymi na skutek: gorączki, intensywnego treningu, po którym organizm nie został wystarczająco nawodniony, przyjmowania środków, które mają działanie odwadniające (np. kofeina, alkohol), odchudzania, glikozurii oraz hiperglikemii w przebiegu cukrzycy, dużej utraty krwi, hipertermii (przegrzanie organizmu), wstrząsu anafilaktycznego, intensywnej pracy fizycznej w trudnych warunkach.

Ponadto, odwodnienie może być spowodowane długotrwałym przebywaniem w suchym powietrzu, stosowaniem diety wysokoproteinowej i bogatej w błonnik, przyjmowaniem niektórych leków (przeczyszczających, diuretycznych, psychotropowych).

Jakie są objawy odwodnienia?

Objawy odwodnienia organizmu, jak zostało już wspomniane, są bardzo różne, w zależności od wielu czynników. Początkowo, gdy odwodnienie jest niewielkie (do 2 proc. masy ciała), możemy nie zauważyć żadnych niepokojących objawów – czujemy jedynie wzmożone pragnienie, które łatwo zaspokoić wypijając dużą ilość wody. Kiedy utrata wody sięga do 4 proc. masy ciała, objawy są już wyraźniejsze.

Należą do nich między innymi: charakterystyczna suchość w gardle, suchy język, ból głowy, nudności (rzadziej wymioty), tachykardia, przyspieszenie oddechu, bezmocz lub znaczne zmniejszenie częstotliwości oddawania moczu (wówczas mocz jest ciemny!), podwyższenie temperatury, zawroty głowy, ogólne osłabienie. Mogą wystąpić także: omdlenie, trudności z mową, ból mięśni, zaparcia.

Im większy ubytek wody z organizmu, tym poważniejsze zaburzenia. Utrata wody rzędu 10 do 15 proc. masy ciała skutkować może drgawkami, delirium, utratą przytomności i zaburzeniami świadomości. Jeśli osiągnie poziom większy niż 15 proc., istnieje ogromne prawdopodobieństwo śmierci z powodu odwodnienia.

Jak postępować w przypadku odwodnienia?

Jak już zostało udowodnione, skutki odwodnienia organizmu są bardzo poważne, włącznie ze możliwością zgonu, jeśli choremu nie zostanie udzielona natychmiastowa pomoc.

Podstawą postępowania w przypadku odwodnienia jest oczywiście podawanie dużych ilości wody oraz preparatów nawadniających, jak wspomniany Hydrolit, w celu przywrócenia równowagi gospodarki wodno-elektrolitowej. Jeżeli osoba chora wykazuje oznaki poważnego odwodnienia, konieczna jest hospitalizacja. W szpitalu otrzyma ona dodatkowo wodę i elektrolity drogą dożylną.

Jak zapobiegać odwodnieniu?

Stara prawda głosi, że lepiej zapobiegać, niż leczyć i jest to sama prawda. Dlatego też należy prowadzić zdrowy styl życia, pić dużo wody mineralnej, źródlanej. Można sięgać po mleko odtłuszczone, kawę zbożową oraz herbatę bez dodatku cukru. Warto jeść sezonowe warzywa kapustne, strączkowe, a także kiszone, które zawierają dużo soli mineralnych i wody.

Musimy na siebie szczególnie uważać w czasie upałów i nie ruszać się z domu bez butelki wody w ręku. Jeśli mamy w swoim najbliższym otoczeniu osoby starsze, musimy pilnować, aby przyjmowały dużo płynów, bowiem już po 50. roku życia uczucie pragnienia, które przecież wymusza nawodnienie organizmu, osłabia się i zmniejsza znacznie w miarę upływu lat.

W przypadku chorób, którym towarzyszą biegunka i wymioty, nie powinniśmy czekać, ale od razu przyjąć preparat nawadniający. Jeżeli wystąpią jakiekolwiek niepokojące objawy, należy wezwać pomoc medyczną.

Tylko u nas!

Dodaj komentarz